W skrócie
Między górskimi uzdrowiskami Piwniczną-Zdrój a Szczawnicą ma powstać nowa linia kolei wąskotorowej zasilanej skroplonym gazem ziemnym (LNG). Wybór metanu podyktowany był ekologią – trakcja gazowa ma zbliżone walory środowiskowe do elektrycznej, a jest znacznie mniej inwazyjna dla górskiego krajobrazu. Na trasę ma wyjechać 8 niezależnych składów, a podróż między miejscowościami skróci się z ponad godziny do ok. 20 minut.
Trasa
Piwniczna-Zdrój – Szczawnica23 km, kolej wąskotorowa
Napęd
Silnik spalinowy LNGmoc trakcyjna ok. 350–500 kW
Czas podróży
ok. 20 minutobecnie ponad godzina drogą
Skład
8 zespołów trakcyjnych70 miejsc, w tym 35 siedzących
1Dlaczego akurat gaz ziemny
Gaz ziemny jako paliwo dla środków transportu spotyka się ze szczególnym zainteresowaniem w miejscowościach uzdrowiskowych. Doskonałym przykładem w Polsce są takie ośrodki jak Inowrocław i Sopot, zaś za granicą m.in. Karlowe Wary w Czeskiej Republice. Jednak żadne z uzdrowisk nie zdecydowało się dotąd na inwestycję, która ma połączyć Piwniczną-Zdrój ze Szczawnicą – tam metan zostanie zastosowany do zasilania lekkich pociągów kolei wąskotorowej. LNG ma zbliżone walory ekologiczne do trakcji elektrycznej, a w przypadku nowej linii okazał się dużo mniej inwazyjny wobec krajobrazu górskiego.
2Konstrukcja pociągu na LNG
Nowy pociąg LNG będzie jednoczłonowym zespołem trakcyjnym – specjalnym szynobusem, którego konstrukcja pozwoli na łatwe podziwianie otaczającej przyrody. Podobne pojazdy są szczególnie popularne w Szwajcarii, gdzie gęsta sieć kolei terenowych stanowi dużą atrakcję turystyczną oraz szybki środek transportu między miejscowościami wypoczynkowymi. Wzorem szwajcarskich konstrukcji na najbardziej stromych wzniesieniach zastosowana zostanie trzecia szyna o napędzie zębatym. Jednostka napędowa na gaz ziemny będzie musiała mieć moc co najmniej 500 kW.
Szczegóły techniczne pociągu: napęd spalinowy o mocy trakcyjnej ok. 350–500 kW, prędkość eksploatacyjna maks. 60 km/h (na wzniesieniach do 20 km/h), wymiary gabarytowe: długość 16 000 mm, szerokość 2400 mm, wysokość obniżonej części podłogi 300–350 mm od główki szyny, pojemność 70 miejsc (w tym 35 siedzących), panoramiczne okna.
3Znaczenie dla regionu
Powstające połączenie jest szczególnie ważne dla regionu. Obecnie, aby dostać się z Piwnicznej do Muszyny, trzeba pokonać krętymi drogami górskimi aż 60 km, a podróż trwa ponad godzinę. Nowa linia kolei wąskotorowej pozwoli skrócić ten dystans do 22 kilometrów, a czas podróży wyniesie ok. 20 minut. Inwestycja oznacza więc znaczną oszczędność czasu oraz poprawę bezpieczeństwa na drogach, a przy tym zwiększy atrakcyjność turystyczną regionu. W przyszłości nie jest wykluczone stworzenie odnogi linii kolejowej na Słowację – do Starej Lubovni.
Szczegóły linii kolejowej: długość trasy 23 km, odcinki z szyną zębnicową – trzy, o łącznej długości ok. 6 km, szerokość toru 1000 mm lub 1435 mm, wymiary peronów: długość 30 m, szerokość 3 m, 18 przystanków i 3 mijanki, maksymalne pochylenie podłużne toru ok. 25% na odcinkach zębnicowych i ok. 5% na pozostałych, szerokość torowiska 5 m (przy dwustronnych rowach).
Warto wiedzieć
LNG (Liquefied Natural Gas) to gaz ziemny schłodzony do temperatury ok. -162°C, dzięki czemu przechodzi w stan ciekły i zajmuje ok. 600 razy mniej miejsca niż w postaci gazowej – to pozwala magazynować na pokładzie pojazdu dużo energii przy relatywnie niewielkiej masie zbiornika. Z tego powodu LNG sprawdza się szczególnie w transporcie ciężkim i szynowym, gdzie liczy się zasięg. W porównaniu z olejem napędowym spalanie gazu ziemnego generuje znacznie mniej sadzy i tlenków azotu, silnik pracuje też ciszej. Trakcja gazowa bywa tańszą alternatywą dla elektryfikacji linii kolejowych, zwłaszcza na trasach górskich, gdzie budowa sieci trakcyjnej byłaby kosztowna i ingerowałaby w krajobraz.
Źródło: Politechnika Krakowska
