W skrócie
W listopadzie 2010 roku na ulicach Wałbrzycha pojawiły się dwa autobusy zasilane skroplonym gazem ziemnym (LNG) — pierwsze tego typu pojazdy w Polsce. Eksploatuje je Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacji w Wałbrzychu, a paliwo tankowane jest z tymczasowej cysterny kriogenicznej, opracowanej we współpracy Politechniki Krakowskiej z Zakładami Aparatury Chemicznej Chemet SA.
Liczba autobusów LNG
2 sztukimodel Solbus SM12
Start eksploatacji
listopad 2010MPK Wałbrzych
Producent cysterny
Chemet SAprojekt Politechniki Krakowskiej
1Pierwsze autobusy LNG w Polsce
Od listopada 2010 roku na ulicach Wałbrzycha jeżdżą dwa autobusy Solbus SM12 zasilane skroplonym gazem ziemnym (LNG) — pierwsze tego typu pojazdy eksploatowane w Polsce. Obsługuje je Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacji w Wałbrzychu. Ze względu na niewielką liczbę pojazdów budowa stałej instalacji do skraplania i tankowania gazu ziemnego okazała się na razie nieopłacalna — funkcję tymczasowej stacji paliw na terenie zajezdni pełni zbiornik kriogeniczny.
2Udana współpraca nauki i biznesu
Zbiornik kriogeniczny wykorzystywany w Wałbrzychu wyprodukowały krajowe Zakłady Aparatury Chemicznej Chemet SA. Skroplony gaz ziemny dowożony jest do niego z jednej z kilkunastu rozlewni działających na terenie Polski. Kontener-cysterna powstał w ramach projektu naukowo-badawczego realizowanego przez Zakład Grafiki i Modelowania Komputerowego Politechniki Krakowskiej, pod kierownictwem prof. dr. hab. inż. Edwarda Lisowskiego. Prace sfinansowano z dofinansowania w ramach programu „Innowacyjna Gospodarka” — projekt uznano za wzorcowy przykład rozwoju rozwiązania technicznego od etapu projektowania aż po wdrożenie. Urządzenie uzyskało wszystkie niezbędne dopuszczenia krajowe oraz certyfikat Lloyd’s Register EMEA Chemicals & Power.
3Nowoczesna technologia konstrukcji
Konstrukcja zbiornika wykorzystuje kilka innowacyjnych rozwiązań pozwalających na długotrwałe utrzymanie skroplonego medium bez znaczących strat cieplnych. Kluczową rolę odgrywa kombinowana izolacja, złożona z wielostopniowych ekranów promieniowania, nanomateriałów, próżni oraz oryginalnego, opatentowanego systemu podpór ograniczającego przewodzenie ciepła do zbiornika.
4Instalacja w praktyce i perspektywy publicznych stacji LNG
Wraz z ewentualnym powiększeniem floty gazowych autobusów MPK Wałbrzych zapowiadało możliwość budowy stałej instalacji do skraplania i tankowania LNG. Redakcja portalu zwracała jednocześnie uwagę, że tankowanie na ogólnodostępnych stacjach LNG funkcjonuje już na szerszą skalę za granicą — w tamtym czasie działało kilkanaście takich instalacji na terenie Kalifornii w Stanach Zjednoczonych.
Materiał wideo prezentujący sposób tankowania LNG na ogólnodostępnej stacji w Kalifornii dostępny jest na kanale YouTube pod adresem: youtube.com/watch?v=s-8zCUPoxu0.
Warto wiedzieć
LNG (Liquefied Natural Gas) to gaz ziemny schłodzony do temperatury ok. -162°C, dzięki czemu przechodzi w stan ciekły, a jego objętość zmniejsza się nawet 600-krotnie w porównaniu do stanu gazowego. Taka forma magazynowania jest korzystna przy transporcie na duże odległości i w pojazdach ciężkich — autobusach czy ciężarówkach pokonujących długie trasy — ponieważ przy tej samej objętości zbiornika pojazd może zabrać znacznie więcej paliwa niż w przypadku CNG. Kluczowym wyzwaniem technologicznym jest utrzymanie niskiej temperatury i minimalizacja strat cieplnych podczas magazynowania oraz tankowania, do czego służą specjalne izolacje kriogeniczne, jak ta zastosowana w cysternie użytej w Wałbrzychu.
