CNG - pytania laika

[IVAN]

Witam serdecznie wszystkich.

Jestem nowy na forum więc proszę o wyrozumiałość jeżeli moje pytania lub odpowiedzi będą dla większości proste.

Ale do rzeczy.
Interesuję się - dla własnej ciekawości - już jakiś czas pojazdami napędzanymi CNG. Szczególnie pojazdy użytkowe. Trochę już poczytałem to co było dostępne w sieci ale nie wszystko znalazłem.
Dlatego proszę o informację na poniższe pytania - o ile będziecie ją znać:

- W pojazdach użytkowych np. autobus instalacją "gazowa" ma parę metrów długości. Zakładamy, że montujemy nową instalację, wszystko skręcamy w całość i mamy gotową instalację. W jaki sposób sprawdza się szczelność takiej takiej instalacji? Czy wykonuje się to przed czy po napełnieniu zbiorników i układu CNG?

- jak wygląda sprawa tankowania CNG np w temp. 0 stopni, czy są jakieś przeliczniki itd.?

[tigercng]

Witamy,

W jaki sposób sprawdza się szczelność takiej takiej instalacji? Czy wykonuje się to przed czy po napełnieniu zbiorników i układu CNG?

W praktyce, podczas kontroli w fabryce autobusów, instalację napełnia się z magazynu butli sprężonym azotem do ciśnienia przekraczającego znamionowe. Potem azot się spuszcza do atmosfery, a zbiorniki napełnia się CNG.

- jak wygląda sprawa tankowania CNG np w temp. 0 stopni, czy są jakieś przeliczniki itd.?

Tak, są przeliczniki. Poniżej plus 15 stopni Celsjusza następuje redukcja ciśnienia, do jakiego tankowany jest pojazd. Poszukaj w necie instrukcji od Fulemakera, tam jest taka tabela.
Pozdrawiam

[IVAN]

W praktyce, podczas kontroli w fabryce autobusów, instalację napełnia się z magazynu butli sprężonym azotem do ciśnienia przekraczającego znamionowe. Potem azot się spuszcza do atmosfery, a zbiorniki napełnia się CNG.

Zaciekawiło mnie powyższe więc na chwilę zatrzymajmy się przy tej szczelności bo mam kilka pytań.

Rozumiem, że azot napełniamy w ilości odpowiadającej całkowitej objętości butli aby to ciśnienie powyżej znamionowego utrzymać?

Rozumiem również, że układ uznajemy za szczelny gdy spadek ciśnienia wynosi 0. Każdy spadek ciśnienia ( nawet najmniejszy) oznacza nieszczelność - a może są normy określające dopuszczalny spadek ciśnienia?

Do sprawdzania szczelności - spadku ciśnienia - stosuje się jakieś specjalne przyrządy czy "podstawowe" manometry ?

Tak, są przeliczniki. Poniżej plus 15 stopni Celsjusza następuje redukcja ciśnienia, do jakiego tankowany jest pojazd. Poszukaj w necie instrukcji od Fulemakera, tam jest taka tabela.
Pozdrawiam

OK, poszukam

[tigercng]

Rozumiem, że azot napełniamy w ilości odpowiadającej całkowitej objętości butli aby to ciśnienie powyżej znamionowego utrzymać?

Tak jest. Z tego co czytałem zbiorniki napełnia się dwukrotnie. Raz do ciśnienia 50 bar (25% znamionowego), sprawdza się, potem na maxa, ok. 250 bar, sprawdza się drugi raz.

Rozumiem również, że układ uznajemy za szczelny gdy spadek ciśnienia wynosi 0. Każdy spadek ciśnienia ( nawet najmniejszy) oznacza nieszczelność - a może są normy określające dopuszczalny spadek ciśnienia?
Do sprawdzania szczelności - spadku ciśnienia - stosuje się jakieś specjalne przyrządy czy "podstawowe" manometry ?

Pojemność zbiorników jest zbyt duża, aby nieszczelność powodowała spadek ciśnienia. Jeśli nieszczelność jest na tyle duża, że faktycznie ciśnienie spada, to też słychać głośny syk ulatującego gazu. Poza tym gaz po napompowaniu do zbiorników stygnie i w sposób naturalny obniża się jego ciśnienie. Kontrola szczelności oparta tylko na kontroli ciśnienia nie sprawdziła by się. W praktyce używa się prostszej metody - specjalnego testera w sprayu, którym pokrywa się wszystkie złącza, zawory itd. Jeśli gdzieś jest nieszczelność, wydobywają się pęcherzyki gazu.

Pozdrawiam

[IVAN]

Tak jest. Z tego co czytałem zbiorniki napełnia się dwukrotnie. Raz do ciśnienia 50 bar (25% znamionowego), sprawdza się, potem na maxa, ok. 250 bar, sprawdza się drugi raz.

A możesz podać źródło , gdzie to czytałeś - bo może znajdę tam tez inne ciekawe informacje.
ja przeszukuję sieć i ciężko cokolwiek jest znaleźć odnośnie sprawdzania szczelności itd. , wszędzie jest to bardzo ogólnikowo opisane...

Pojemność zbiorników jest zbyt duża, aby nieszczelność spowodowała spadek ciśnienia. Jeśli nieszczelność jest na tyle duża, że faktycznie ciśnienie spada, to też słychać głośny syk ulatującego gazu. Poza tym gaz po napompowaniu zbiorników stygnie i w sposób naturalny obniża się jego ciśnienie. Kontrola szczelności oparta tylko na kontroli ciśnienia nie sprawdziła by się. W praktyce używa się prostszej metody - specjalnego testera w sprayu, którym pokrywa się wszystkie złącza, zawory itd. Jeśli gdzieś jest nieszczelność, wydobywają się pęcherzyki gazu.

czyli tak -o ile dobrze zrozumiałem - sprawdzanie szczelności np w autobusie wygląda tak:
-pompujemy azot do ciśnienia 50 bar w instalację CNG - psikamy testerem wszystkie złącza i obserwujemy czy nie ma nieszczelności na tych złączach
- drugie podejście do sprawdzenia szczelności to pompujemy azot do ciśnienia 250 bar i też psikamy ponownie testerem po złączach.

Gdy nie ma pęcherzyków powietrza to układ uznajemy za szczelny i możemy uzupełnić gazem.

Jest to jedyna metoda sprawdzania szczelności?

A czy jest sens sprawdzania instalacji czujnikiem gazu - np po jakimś czasie, dystansie?

I jeszcze jedna myśl przyszła mi do głowy - jeżeli sprawdzimy szczelnośc w takim razie jak wypuszcza się azot aby nie rozszczelnić połączeń ? Instalacje mają jakieś zawory upustowe ?

[tigercng]

A możesz podać źródło , gdzie to czytałeś - bo może znajdę tam tez inne ciekawe informacje.

Niestety to poufne procedury producenta pojazdów. Sam nie powinienem ich posiadać, bo osoba która mi je przekazała mogła by beknąć za to

czyli tak -o ile dobrze zrozumiałem - sprawdzanie szczelności np w autobusie wygląda tak:
-pompujemy azot do ciśnienia 50 bar w instalację CNG - psikamy testerem wszystkie złącza i obserwujemy czy nie ma nieszczelności na tych złączach
- drugie podejście do sprawdzenia szczelności to pompujemy azot do ciśnienia 250 bar i też psikamy ponownie testerem po złączach.

Gdy nie ma pęcherzyków powietrza to układ uznajemy za szczelny i możemy uzupełnić gazem.

Dokładnie tak to powinno wyglądać, jeśli pracownik pracuje zgodnie z instrukcją. Po napełnieniu należy odczekać jakiś czas, nie pamiętam, czy 15 minut, czy godzinę, ale coś koło tego. Dopiero potem można przystąpić do testów.

Jest to jedyna metoda sprawdzania szczelności?

Praktycznie jedyna.

A czy jest sens sprawdzania instalacji czujnikiem gazu - np po jakimś czasie, dystansie?

Jak najbardziej jest sens, tylko czujnik gazu zadziała dopiero po napełnieniu CNG, a nie azotem. Powinno się tak robić raz na jakiś czas, np. na przeglądach w ASO.
Poza tym trudno jest napełnić zbiorniki CNG do ciśnienia przekraczającego znamionowe, więc taki test będzie miał mniejsze znaczenie.
Czujnik pokaże ci tylko okolice, a nie dokładne miejsce wycieku. Tester jest dokładniejszy, jeśli chodzi o lokalizację wycieku.

I jeszcze jedna myśl przyszła mi do głowy - jeżeli sprawdzimy szczelnośc w takim razie jak wypuszcza się azot aby nie rozszczelnić połączeń ? Instalacje mają jakieś zawory upustowe ?

Każdy pojazd zgodnie z przepisami musi mieć specjalny zawór do spuszczenia ciśnienia. Ten zawór też podlega kontroli szczelności pod podwyższonym ciśnieniem

UWAGA: Nigdzie na świecie nie pompuje się do instalacji, czy też samych zbiorników CNG wody w celu wykonania prób szczelności. To jakiś wyjątkowo głupi pomysł polskich urzędników z TDT.
Woda pompowana do zbiorników powoduje korozję i niszczy instalację CNG.

Pozdrawiam

[IVAN]

]Niestety to poufne procedury producenta pojazdów. Sam nie powinienem ich posiadać, bo osoba która mi je przekazała mogła by beknąć za to

W takim razie nie wnikam głębiej.
Jedynie powiedz mi taką rzecz.
Czy to, w jaki sposób sprawdzać szczelność instalacji jest indywidualną sprawą producenta pojazdu czy są gdzieś podane jakieś wytyczne?
Chodzi mi dokładnie o to, czy np producent A może mieć różną procedurę od producenta B np w czasie odczekiwania po napełnieniu na sprawdzenie testerem złącz itd. ?

Dokładnie tak to powinno wyglądać, jeśli pracownik pracuje zgodnie z instrukcją. Po napełnieniu należy odczekać jakiś czas, nie pamiętam, czy 15 minut, czy godzinę, ale coś koło tego. Dopiero potem można przystąpić do testów.

Tak jak powyżej, są jakieś wytyczne dla tych instrukcji czy jest to dowolność producenta pojazdu?

Każdy pojazd zgodnie z przepisami musi mieć specjalny zawór do spuszczenia ciśnienia. Ten zawór też podlega kontroli szczelności pod podwyższonym ciśnieniem

ale to już sprawdza producent zaworu ?

UWAGA: Nigdzie na świecie nie pompuje się do instalacji, czy też samych zbiorników CNG wody w celu wykonania prób szczelności. To jakiś wyjątkowo głupi pomysł polskich urzędników z TDT.

A gdzie taki zapis - o sprawdzaniu wodą szczelności- jest zawarty ?

[tigercng]

Czy to, w jaki sposób sprawdzać szczelność instalacji jest indywidualną sprawą producenta pojazdu czy są gdzieś podane jakieś wytyczne?
Chodzi mi dokładnie o to, czy np producent A może mieć różną procedurę od producenta B np w czasie odczekiwania po napełnieniu na sprawdzenie testerem złącz itd. ?

Na pewno w części jest to sprawa producenta. Nie potrafię odpowiedzieć w jakiej części, to zbyt szczegółowe pytanie, jak na mój zakres wiedzy. Poczytaj regulamin R110, link jest na forum. Tam coś powinno być na ten temat. Popytaj też w PIMOT, Bartek da Ci kontakt.

Dokładnie tak to powinno wyglądać, jeśli pracownik pracuje zgodnie z instrukcją. Po napełnieniu należy odczekać jakiś czas, nie pamiętam, czy 15 minut, czy godzinę, ale coś koło tego. Dopiero potem można przystąpić do testów.

Tak jak powyżej, są jakieś wytyczne dla tych instrukcji czy jest to dowolność producenta pojazdu?

Jak wyżej.

Każdy pojazd zgodnie z przepisami musi mieć specjalny zawór do spuszczenia ciśnienia. Ten zawór też podlega kontroli szczelności pod podwyższonym ciśnieniem

ale to już sprawdza producent zaworu ?

To dobrze, czy źle? O co dokładnie chciałeś zapytać?

UWAGA: Nigdzie na świecie nie pompuje się do instalacji, czy też samych zbiorników CNG wody w celu wykonania prób szczelności. To jakiś wyjątkowo głupi pomysł polskich urzędników z TDT.

A gdzie taki zapis - o sprawdzaniu wodą szczelności- jest zawarty ?

Jest przepis nakazujący wykonać próbę ciśnieniową po 10 latach. W praktyce oznacza to napompowanie wody do zbiorników CNG. Zaznaczam, że być może ta praktyka się ostatnio zmieniła, więc proszę mnie poprawić i z góry przepraszam zainteresowanych.

[IVAN]

Dzięki za poświecony czas i przekazaną wiedzę.

Jak przebrnę przez meandry regulaminu 110, to pewnie jeszcze się odezwę

[IVAN]

Jeszcze jedna sprawa przyszła mi do głowy.

1. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia
2. Regulamin 110

Czy oprócz dwóch powyższych aktów prawnych są jeszcze inne odnoszące się w dużym zakresie do aut zasilanych CNG ?

[tigercng]

Zapraszam do działu prawnego: http://cng.auto.pl/dzial-prawny/